Ελεύθερο Βήμα

Αρχική Ελεύθερο Βήμα

Εξ αφορμής του άρθρου περί της πίστης στις ερωτικές σχέσεις

του Ιωάννη Αποστολόπουλου

Εξ αφορμής του άρθρου περί της πίστης στις ερωτικές σχέσεις, κρίνω σκόπιμο να τοποθετηθώ σχετικά. Έτσι λοιπόν θα μιλήσω κι εγώ για την πίστη στις σχέσεις και τον λόγο της ύπαρξης της.

Πριν ξεκινήσουμε όμως την περί πίστης στοχαστική προσπάθεια κρίνω και πάλι σκόπιμο να ορίσουμε, για την καλύτερη κατανόηση, την έννοια του έρωτα. Ο Έρωτας για πολλούς είναι πράξη ποιητική. Για άλλους είναι η κινητήριος δύναμη του σύμπαντος. Και για άλλους ακόμα και θεός μπορεί να είναι. Πραγματικά όμως ο έρωτας είναι φυσικό φαινόμενο. Λέγοντας φυσικό φαινόμενο δεν εννοώ βέβαια μια καταιγίδα ή έναν σεισμό, αν και συναισθηματικά ίσως θα μπορούσε να πάρει τις μορφές αυτές, αλλά μιλώ για αισθήσεις, για συναισθήματα. Τα συναισθήματα είναι στον άνθρωπο, και σε κάθε άλλο ζώο, εκ φύσεως υπαρκτά. Ο έρωτας λοιπόν δεν διαφέρει, υπάρχει εκ φύσεως στον άνθρωπο και εκπορεύεται από την ανάγκη για αναπαραγωγή. Όταν λοιπόν ερωτευόμαστε βλέπουμε το αντικείμενο του έρωτα μας ως έναν πιθανό σύντροφο για αναπαραγωγή. Είναι μια κατάσταση όπου το σώμα και το πνεύμα συγκεντρώνεται επάνω στο αντικείμενο του πόθου.

Αυτά ως προς τον έρωτα. Οι σχέσεις τώρα που κάνουμε δεν προέρχονται από τον έρωτα καθ’ εαυτόν αλλά κατά ένα μέρος από την κοινωνικότητα και την τάση δημιουργίας αγέλης που έχουμε ως αγελαία ζώα  και κατά ένα άλλο μέρος από την χαρά και την απόλαυση που μας προκαλεί ο/η σύντροφος μας. Μιλήσαμε πριν για υποψήφιους  προς αναπαραγωγή. Στην σχέση μένουμε με τον υποψήφιο αυτόν τον ένα αλλά συχνά επιθυμούμε και άλλους, και αυτό είναι κοινό στα δύο φύλα. Δεν είναι κάτι το περίεργο καθώς το μυαλό και οι αισθήσεις ανακαλύπτουν και άλλους υποψηφίους προς αναπαραγωγή. Κάτι αντίστοιχο συμβαίνει και στα ζώα. Παρόλα αυτά το γεγονός ότι μια τέτοια πράξη, η απιστία δηλαδή στον σύντροφο μας, είναι φυσική αυτό δεν σημαίνει ότι είναι και ενάρετη ή ηθικά ορθή. Το συναίσθημα μας διατάζει να βρούμε και άλλες/άλλους ερωτικούς συντρόφους μόλις το πρώτο πάθος περάσει, κάτι που αναπόφευκτα θα γίνει γιατί ο έρωτας είναι παροδική κατάσταση. Μας ωθεί δηλαδή προς την απιστία. Η λογική μας όμως μας προστάζει να μείνουμε με το ταίρι μας καθώς μας προσφέρει ευχάριστη παρέα, συντροφικότητα, στοργή, φροντίδα, χαρά, απόλαυση σε όλους τους τομείς. Με άλλα λόγια η λογική μας προστάζει να παραμείνουμε πιστοί για να διατηρήσουμε τα προνόμια μας. Όπως και με τις άλλες ηδονές ή τις πράξεις που ωθούνται από το συναίσθημα, έτσι κι εδώ πρέπει να δράσουμε ανασταλτικά. Αν αφήσουμε την φύση να οδηγεί τις πράξεις μας τότε σε πολύ λίγα πράγματα θα διαφέρουμε από τα ζώα. Ένα προνόμιο του ανθρώπου σε σχέση με αυτά είναι ότι μπορεί να υποτάξει τις αισθήσεις στην λογική και να παίρνει την σωστή απόφαση. Ομοίως και στην περίπτωση του έρωτα, δεν πρέπει να αφήνουμε την φύση να αποφασίζει, γιατί αν το κάνει θα καταλήξουμε όπως τα ζώα, να ερωτευόμαστε και να συνάπτουμε σχέσεις μόνο για λόγους ηδονής και αναπαραγωγής. Η συντροφικότητα, η πίστη και η εμπιστοσύνη πηγάζουν από την λογική και αποτελούν το πρώτο σκαλοπάτι για να νικηθούν οι αισθήσεις. Θαρρώ λοιπόν πως πρέπει να επιλέγουμε τον δρόμο της πίστης, της λογικής αλλιώς, αρχικά γιατί είναι πιο ευχάριστα σε μακροχρόνια βάση, και δεύτερον διότι οδηγούν με σιγουριά προς την ανθρωποποίηση…

Οι επιστήμονες δεν είναι αθώοι

0

Της Αντωνίας Λέντζου

Ζούμε σε μία εποχή ραγδαίας τεχνολογικής ανάπτυξης. Εκατοντάδες είναι οι νέες τεχνολογικές εφαρμογές που βγαίνουν καθημερινά στην παραγωγή. Οι άνθρωποι-καταναλωτές και συνήθως εντυπωσιάζονται και επαινούν τους επιστήμονες που έχουν συμβάλει στην ανάπτυξή τους. Είναι όμως πάντοτε θετική η συνεισφορά τους;

Για παράδειγμα, οι επιστήμονες που πριν από δεκαετίες σχεδίασαν το διαδίκτυο δημιούργησαν σίγουρα κάτι εξαιρετικά ωφέλιμο και χρήσιμο για τους ανθρώπους. Οι περισσότεροι σήμερα υποθέτω πως θα τους θαυμάζουν για την φαντασία και την επινοητικότητά τους.

Ας σκεφτούμε όμως… Τί θα έλεγε για αυτούς ένας άνθρωπος που έχει πέσει θύμα απάτης μέσω του internet; Ή μάλλον καλύτερα, τί θα έλεγε ένας γονιός του οποίου το παιδί εκβιάστηκε μέσω του διαδικτύου ή παραπλανήθηκε από κάποιον άγνωστο και κανείς δεν ξέρει που κατέληξε; Πιθανότατα θα καταριόταν την ώρα και την στιγμή που αυτό εφευρέθηκε. Για να μη μιλήσουμε για τα άλλα, τα χειρότερα. Γιατί υπάρχουν εφευρέσεις οι οποίες προκαλούν πολύ περισσότερα δεινά, σπρώχνουν εκατομμύρια ανθρώπους στην εξαθλίωση και το θάνατο. Τα όπλα, τα δηλητηριώδη φυτοφάρμακα, οι μεταλλαγμένοι σπόροι είναι μερικές από αυτές. Και σίγουρα και κάποιοι αυτοματισμοί.

Οι επιστήμονες έχουν εφεύρει μηχανήματα και ρομπότ. Πραγματικά, ποιος θα το φανταζόταν; Μόνο σε ταινίες επιστημονικής φαντασίας μπορούσαμε να τα δούμε πριν μερικές δεκαετίες. Κι όμως, είναι απαραίτητα για να χαιρόμαστε; Θέλω να πω, από τη μια ακούγεται σίγουρα εντυπωσιακή η ιδέα ενός αυτοκινήτου που δεν θα χρειάζεται οδηγό ή μιας αυτόματης ταινίας παραγωγής που δεν θα χρειάζεται ανθρώπινη παρέμβαση για να λειτουργήσει, από την άλλη όμως πόσες χιλιάδες άνθρωποι έχουν χάσει ή θα χάσουν στο μέλλον τις θέσεις εργασίας τους εξαιτίας τέτοιων μηχανών; Η ανθρώπινη φύση υποτιμάται καθημερινά και οι περισσότεροι άνθρωποι δυστυχώς το καταλαβαίνουν και το βιώνουν. Όλο και περισσότερες π.χ. είναι οι καφετέριες στο εξωτερικό, στις οποίες αντί για άνθρωποι σερβίρουν ρομπότ! Οι επιστήμονες δεν είναι συνυπεύθυνοι και για αυτό; Για τις νέες θέσεις εργασίας που δεν δημιουργήθηκαν, για εκείνες που χάθηκαν, για την «μηχανοποίηση» των ανθρώπινων σχέσεων;

Ωστόσο για όλα όσα προαναφέρθηκαν θα μπορούσα με κάποιον τρόπο να τους δικαιολογήσω. Αυτό όμως που δεν θα καταφέρω να αποδεχτώ ποτέ είναι η κατασκευή όπλων και γενικότερα όλων όσων φτιάχνονται με σκοπό τον θάνατο ανθρώπων και ζώων. Δεν υπάρχει καμία δικαιολογία για τη στάση ορισμένων επιστημόνων απέναντι σε θέματα που απασχολούν όλη την ανθρωπότητα. Στάση αδιαφορίας και συνενοχής.

Παιδιά, άντρες και γυναίκες σε πολλές χώρες του κόσμου έχουν πεθάνει και πεθαίνουν καθημερινά εξαιτίας πολιτικών, οικονομικών και ιμπεριαλιστικών συμφερόντων. Πώς πέθαναν όμως; Μα φυσικά οι επιστήμονες φρόντισαν για αυτό με τη δημιουργία όπλων, που στη συνέχεια χρησιμοποιήθηκαν για την επίτευξη των συμφερόντων εκείνων που θεωρούνται ηγέτες και «ευεργέτες» χωρών. Αθώοι πεθαίνουν και δολοφόνοι επαινούνται καθημερινά. Συνεχίζεται η κατασκευή όπλων και όλοι βγάζουν λεφτά απ’ αυτά. Κι ας ορκίζονται υποκριτικά στο όνομα της ειρήνης, κι ας τα φτιάχνουν στο όνομα της διαφύλαξής της(!), για να αποτρέπει δήθεν το ένα κράτος το άλλο να του επιτεθεί. Ψέματα όλα! Κανείς δεν το αναγνωρίζει ως πρόβλημα και δεν παίρνει μέτρα για να λυθεί. Ο παγκόσμιος αφοπλισμός είναι εκτός συζήτησης! Κι από πάνω η συνεχής αδιαφορία και η πεποίθηση ότι δεν θα τα καταφέρουμε να αντιμετωπίσουμε την αδικία και την κακία των ανθρώπων μας απομακρύνουν από τη ιδέα να επαναστατήσουμε εναντίον όλων όσοι προκαλούν πολέμους και σκοτώνουν αθώους.

Βέβαια, να μην παρεξηγηθώ: οι επιστήμονες έχουν συνδράμει σημαντικά σε πολλούς τομείς της ζωής μας. Μπορούμε να κάνουμε πράγματα που 50 χρόνια πριν δεν μπορούσε κανένας να ονειρευτεί. Έχουμε φως, διαδίκτυο, τηλέφωνο… Πράγματα που αν δεν είχαμε οι ζωές μας θα ήταν πολύ διαφορετικές. Τα επιτεύγματα τους είναι αδιαμφισβήτητα υψίστης σημασίας. Όμως όταν μετά από ένα καλό ακολουθούν δέκα άσχημα συνεχίζει ακόμα να θεωρείται καλό; Και τί γίνεται με τις εφευρέσεις που γίνονται αποκλειστικά για να βλάψουν ανθρώπους και ζώα;

Ξέρω πως πολλές φορές δεν φταίνε οι επιστήμονες για τον τρόπο με τον οποίο χρησιμοποιούν οι άνθρωποι τις εφευρέσεις τους, π.χ. το διαδίκτυο. Αυτοί φτιάχνουν κάτι επωφελές για την κοινωνία και κάποιοι το χρησιμοποιούν για την διάπραξη αθέμιτων πράξεων. Είναι όμως πάντα έτσι; Μπορούν οι επιστήμονες που δουλεύουν για τις εταιρείες παραγωγής όπλων ή φυτοφαρμάκων που δηλητηριάζουν το περιβάλλον να ισχυριστούν ότι «δεν ήξεραν» ή πως είχαν «καλή πρόθεση»;

Όχι, οι επιστήμονες μπορούν να δικαιολογηθούν μέχρι ένα σημείο. Όμως αν το ξεπεράσουν μετατρέπονται σε συνειδητούς συνενόχους. Και επιβεβαιώνουν απλώς ότι το χρήμα και τη φήμη μετράνε για πολλούς περισσότερο από την ηθική. Δυστυχώς. «Μέτρον άριστον» έλεγαν οι αρχαίοι Έλληνες. Ίσως αν ζούσαν και οι άνθρωποι του σήμερα με αυτήν την αρχή να μην είχαμε φτάσει σε αυτό το σημείο.

 

 

 

 

 

Δημοφιλή Άρθρα

Τα αγαπημένα

Στην Κόλαση δεν πάνε μόνο οι αμαρτωλοί

Στην Κόλαση δεν ανήκουν μόνο οι αμετανόητοι αμαρτωλοί, όπως θα υποστήριζε η εκκλησία, αυτοί που έχουν διαπράξει τα επτά θανάσιμα αμαρτήματα, όπως να έλεγε...

Άκου μαμά…